Każdy człowiek działający w dowolnej dziedzinie jest poddawany ocenom innych ludzi. Mówi się on jest dobry albo on się nie orientuje. Ponieważ ocena zwykle zależy od kompetencji cenzora, więc grupy specjalistów jednej dziedziny lub pojedynczy eksperci opracowują kryteria. W liście p. Jacka Surmy publikującego swoje teksty na łamach „Informatyki” przeczytałam kryteria oceny unixowca udostępnione przez bezsprzecznego czarodzieja unixowego ze ścisłej czołówki – Gene Stafforda. Wyróżnia on i określa następujące stopnie wtajemniczenia:
1. początkujący
nie jest pewien czym tak naprawdę jest terminal, nie nauczył się jeszcze podstaw edytora vi, nie wie jak wyświetlić zawartość katalogu,
ciągle zapomina, że po wprowadzeniu każdego wiersza trzeba wcisnąć (Return);
2. nowicjusz
wie już, że zawartość katalogu wyświetla się instrukcją Is,
używa edytora vi, ale nazywa go waj,
słyszał o C, ale nigdy go nie używał,
miał pierwsze złe doświadczenia z instrukcją rm,
zastanawia się jak przeczytać swoją pocztę,
myśli dlaczego ten człowiek siedzący przy sąsiednim terminalu tak bardzo lubi UNIX?;
2. użytkownik
używa vi i nroff, ale nie jest ekspertem w tym zakresie,
słyszał o wyrażeniach regularnych, ale nigdy żadnego nie widział,
odkrył, że pauza (-) poprzedza opcje,
usiłował napisać program w C, ale zdecydował się pozostać przy Pascalu,
zastanawia się, jak przenieść katalog,
sądzi, że termin dbx należy wiązać ze sprzętem stereo,
wie, jak przeczytać swoje listy i zastanawia się, jak przeczytać nowinki (ang. News);
3. zaawansowany
swobodnie używa nroff i zaczyna uczyć się tbl i eqn,
używa grep do wyszukiwania wzorców tekstowych,
odkrył, że mv przenosi także katalogi,
stwierdził, że learn niczego nie uczy,
ktoś mu pokazał jak pisać programy w C,
użył raz sed do zamiany wzorców tekstowych,
widział, jak ktoś używał dbx, ale sam tego nie próbował,
uważa, że make jest używany tylko przez słabeuszy;
4. ekspert
używa sed wtedy, gdy potrzeba,
używa makrodefinicji w edytorach vi i ex wtedy, gdy potrzeba,
wysyła nowinki przy każdej sposobności,
od czasu do czasu pisze skrypty w csh,
programy w C pisze używając edytora vi i kompiluje używając cc,
odkrył po co są operatory && i !!,
wierzy, że historia ludzkości zaczyna się od fh;
5. haker
swobodnie używa sed i awk,
korzysta z nigdzie nie opisanych moŻliwości vi,
pisze programy w C używając instrukcji cat) i kompiluje je korzystając z fcc,
używa adb, gdyż nie wierzy debugerom symbolicznym,
umie odpowiedzieć na pytanie o środowisko użytkownika,
pisze własne makrodefinicje dla nroff uzu~ając bibliotekę std.ones,
pisze skrypty w shellu Bourne”a,
wie, jak zainstalować poprawki systemowe;
6. guru
swobodnie używa m4 i lex,
pisze programyasemblerowe używając instrukcji cat ) ,
operuje na jądrze używając adb w czasie pracy systemu,
poznaje lub modyfIkuje programy na~owe czytając lub zlnieniając ich kod źródłowy ,
Przy śniadaniu czyta kody źródłowe driverów,
po chwili zastanowieDia odpowiada na dowolne pytanie o UNIX-ie,
używa make zawsze, gdy uzyskanie czegoś wymaga UŻycia dwóch lub więcej oddzielnych komend,
nauczył włamywać się do systemu, i więcej nie próbuje tego robić;
7.czarodziej
pisze drivery urządzeń używając instrukcji cat ),
usuwa błędy modyfIkując kody binarne,
może odpowiedzieć na każde pytanie zanim zostanie ono wypowiedziane,
pisze własne pakiety makrodefinicji dla troff,
jest po imieniu z Dennisem, Billem i Kenem.
Sądzę, że tę klasyfikację należy traktować raczej żartobliwie, choć z pewnośclą każdy, kto ma do czynienia z UNIX-em spróbuje ocenić swój stopień zaawansowania. POLNET Technologies (członek organizacji UNIX INTERNA TIONAL i organizator Polskiej Grupy Marketingowej Unix International) przy współudziale Centrum Promocji Informatyki FRTK organizuje kursy użytkowania, programowania i administracji systemem operacyjnym U.NIX. Program kursów i materiały szkoleniowe oparte są na doświadczeniach zdobytych przez POLNET TRAINING CENTER podczas szkoleń wielu różnych grup polskich użytkowników, programistów i administratorów systemu UNIX. Każdy tygodniowy cykl szkoleniowy obejmuje wykład ilustrowany przykładami i ćwiczeniami praktycznymi ułatwiającymi zdobycie umiejętności praktycznych.